από τον Δημήτρη Μπεκιάρη

Από την Παιονία στη Βόρεια Μακεδονία - Ο μίτος της ιστορίας και ο πολιτικός δαλτονισμός

ΠΓΔΜ

ΠΓΔΜ

Α΄ΜΕΡΟΣ
Τρίτη, 22 Ιανουάριος 2019 13:18

Η περιοχή που εμείς ονομάζουμε Π.Γ.Δ.Μ. κι όλοι σχεδόν οι άλλοι "Δημοκρατία της Μακεδονίας", αποτέλεσε πριν τον 6ο π.Χ. αιώνα το Βασίλειο της Παιονίας. Η Παιονία, λοιπόν, διαδοχικά ενσωματώθηκε στο Βασίλειο των Περσών (6ος π.Χ. αιώνας), στο Βασίλειο των Μακεδόνων (4ος π.Χ. αιώνας)στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία (2ος π.Χ. αιών.).

Στον 6ο μ. Χ. αιώνα έχουμε εποικισμούς από Σλαβικά φύλα και τον 15ο μ.Χ. αιώνα την κατάκτηση από τους Οθωμανούς.

Στο πλαίσιο της Οθωμανικής αυτοκρατορίας, μέχρι και τις αρχές του 20ου αιώνα,  ένα μεγάλο μέρος των Βαλκανικών κτήσεων των Οθωμανών, από την Αλβανία μέχρι και τα Στενά, ονομαζόταν Μακεδονία. Όμως η σταδιακή αποδυνάμωση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, που είχε ως συνέπεια την εκδήλωση του δυσεπίλυτου Ανατολικού ζητήματος, η πίεση των αστικών δυνάμεων της Ευρώπης για διείσδυση σε προσοδοφόρες περιοχές της Ανατολής και η προσπάθεια των Βαλκανικών λαών για ενίσχυση της εθνικής παρουσίας τους προκάλεσαν συγκρούσεις, με κορύφωση τον Μακεδονικό αγώνα και τους Βαλκανικούς πολέμους. Βέβαια οι συγκρούσεις και οι διεκδικήσεις συνεχίστηκαν και κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου και μετά τη λήξη του.

-Πριν ακόμη το Μακεδονικό Αγώνα στην περιοχή δημιουργήθηκε το 1893, η ΕΜΕΟ (Εσωτερική Μακεδονική Επαναστατική Οργάνωση), που υπηρετούσε εντέχνως τον Βουλγαρικό εθνικισμό. Στο τέλος του πρώτου παγκοσμίου πολέμου τη βρίσκουμε ως Διοικητική Περιφέρεια του Βαρδάρη και από το 1944 ως Λαϊκή Δημοκρατία της Μακεδονίας, που ενσωματώνεται συνέχεια στην Ενωμένη Γιουγκοσλαβία. Μετά τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας, το 1989, μέχρι και σήμερα αναγνωρίζεται από 140 χώρες περίπου και δυστυχώς, για όσους εναντιώνονται, στη συμφωνία, απ' όλους τους ισχυρούς ως "Δημοκρατία της Μακεδονίας".

-Ετσι προκύπτει το ονοματολογικό ζήτημα, το οποίο έμεινε άλυτο για τριάντα περίπου χρόνια και το οποίο θα επιλυθεί αν κυρωθεί η συμφωνία των Πρεσπών και από την Ελλάδα. Αυτές τις μέρες λοιπόν, μετά από πολλές ανεπιτυχείς προσπάθειες (1990-92, 1995, 2001, 2007-08, 2010 κ.α.), πιθανότατα ολοκληρώνεται η συμφωνία και διευθετείται ένα πρόβλημα, που αποτελεί ιστορική εκκρεμότητα - οι εκκρεμότητες μόνο συμφορές φέρνουν  (Παλαιστίνη, Κύπρος, Συρία, Κουρδιστάν...) - και τροχοπέδη για την ειρηνική συνύπαρξη των λαών και την ανάπτυξη.

-Ολες οι συνθήκες -συμφωνίες, είτε σε περιόδους πολέμου, είτε σε περιόδους ειρήνης, υπογράφονται υπό την "διακριτική" εποπτεία των ισχυρών και οι ισχυροί "λογικό" είναι να τοποθετούν σε πρώτη μοίρα τα συμφέροντά τους. Κακώς βέβαια. Αλλά για ν'αλλάξει αυτό το "νομοτελειακά" αναμενόμενο είναι αναγκαίο, ατομικά και συλλογικά, να απαρνηθούμε τη μοιρολατρική αποδοχή της παγκόσμιας τάξης. Αυτό θα πρέπει να είναι ο καθολικός στόχος των λαών για την κατοχύρωση του δικαιώματος της αυτοδιάθεσης.

-Η συμφωνία των Πρεσπών που πρόκειται να κυρωθεί κι από την ελληνική βουλή, μετά τη ρηματική διακοίνωση από την κυβέρνηση της FYROM αντιμετωπίζονται θετικά από τους περισσότερους, με επιφύλαξη από κάποιους και αρνητικά από κάποιους άλλους.

-Στην προσπάθεια αποτίμησης συνολικά της συμφωνίας η ιστορική γνώση και η επίγνωση των συνθηκών θα σταθεί καλός οδηγός για τους λαούς, τους ηγέτες και τις πολιτικές ηγεσίες. Αρχικά οφείλουμε να υπερβούμε τα μυθεύματα για τους κύκλους της ιστορίας. Καμιά απολύτως ολική επανάληψη δεν συμβαίνει στο "Πολιτισμικό και ιστορικό γίγνεσθαι". Ο ιστορικός χρόνος είναι ευθύς. Όμως η γνώση των εξελίξεων και η ιστορική συνείδηση μας θωρακίζουν απέναντι στον ιστορικό αναλφαβητισμό και τον πολιτικό δαλτονισμό, που θολώνει τα πράγματα και οδηγεί σε επικίνδυνα, συντηρητικές θέσεις.

Οι αντιδράσεις απέναντι στη συμφωνία σεβαστές. Επίσης και τα συλλαλητήρια είναι σεβαστή, μορφή αντίδρασης. Πολλές φορές όμως οι μαζικές και οι με αγελαία έκφραση αντιδράσεις, δεν είναι καλός σύμβουλος και εκδηλώνονται, γιατί οι ηγεσίες, πολιτικές, πνευματικές και θρησκευτικές δεν φροντίζουν ώστε η επίγνωση των πραγμάτων να γίνει συλλογικό κτήμα και γιατί δυστυχώς οι αϊστορες, σε επίπεδο ηγεσιών είναι περισσότεροι από τους ίστορες.

-Από την άλλη ο μίτος της ιστορίας είναι ο καλύτερος οδηγός, όσον αφορά στη διαχείριση των εθνικών θεμάτων. Οι αντιδράσεις για παράδειγμα στην πολιτική και τη διπλωματία του Βενιζέλου, σε πολύ μεγάλο βαθμό, καθόρισαν την πορεία του σύγχρονου εθνικού μας βίου, γιατί, περισσότερο από κάθε άλλο παράγοντα, οδήγησαν στη Μικρασιατική τραγωδία. Στα χρόνια, λοιπόν, της Μικρασιατικής επιχείρησης -περιπέτειας, οι πολιτικοί αντίπαλοι του Βενιζέλου, η "ηνωμένη αντιπολίτευσις", θύματα του εθνικιστικού λαϊκισμού και της πλειοδοσίας σε επίπεδο πατριωτισμού, κατάφεραν, απρόσμενα  μεν, μεθοδευμένα δε, να οδηγήσουν σε εκλογική ήττα τον Βενιζέλο, παρόλο που δύο μήνες πριν είχε καταφέρει να δημιουργήσει "την Ελλάδα των δύο ηπείρων και των πέντε θαλασσών", με την υπογραφή της Συνθήκης των Σεβρών (Φθινόπωρο 1920).

-Σεβαστή η ετυμηγορία του λαού. Όμως κακός οδηγός για λαούς και ηγέτες, είναι η παρόρμηση και ο προϊών συναισθηματισμός. Αυτόν τον συναισθηματισμό εκμεταλλεύτηκαν οι αντίπαλοι του Βενιζέλου και κέρδισαν τις εκλογές με την υπόσχεση του τερματισμού του πολέμου. Χωρίς μάλιστα να αξιολογήσουν, όπως θα έπρεπε, τις συνθήκες που είχαν διαμορφωθεί και τυφλωμένοι από τον επιπολάζοντα Μεγαλοϊδεατισμό συνώνυμο του εθνικισμού, δεν υπολόγισαν, ούτε την κρίση της αποικιοκρατίας κα τις βλέψεις των ισχυρών, ούτε τη νέα πραγματικότητα στη Σοβιετική Ρωσία, την οποία εκμεταλλεύτηκε ο Κεμάλ, ούτε τις δυνατότητες της Ελλάδας. Τα αποτελέσματα γνωστά.

- Η σύντομη ιστορική αναφορά, δεν στόχευε στην δημιουργία υπόνοιας για αναλογική επιβεβαίωση  καταστάσεων. Όμως στο τζόκερ της διπλωματίας οι εμπλεκόμενοι πρωτίστως πρέπει να διαθέτουν οξυδέρκεια και διαπραγματευτική δεινότητα - νομίζω ότι τις  επέδειξαν και ο Αλέξης Τσίπρας και ο Νίκος Κοτζιάς - και να είναι σε θέση να αξιολογήσουν επακριβώς τις προϋποθέσεις και τις προοπτικές. Αυτές οι ικανότητες φαίνεται να έλειψαν από τους αντιπάλους του Βενιζέλου, που έπεσαν θύματα της αντιπολιτευτικής τύφλωσης.

-Τα Βαλκάνια έχουν χαρακτηριστεί ως η "πυριτιδαποθήκη της Ευρώπης" και θα συνεχίζουν να χαρακτηρίζονται έτσι όσο παραμένουν οι εκκρεμότητες και οι όποιες εκφάνσεις αλυτρωτισμού. Επιπλέον το συμφέρον των Βαλκανικών λαών και της Ευρώπης συνολικά επιτάσσει να διευθετηθούν εκκρεμότητες, και προβλήματα, μέσω του διαλόγου και των συμφωνιών. Οι συμφωνίες όμως απαιτούν, αμοιβαίες υποχωρήσεις, αναγκαίους συμβιβασμούς -όχι ενδοτισμούς - και κυρίως αξιολόγηση των προϋποθέσεων, δηλαδή του κλίματος που διαμορφώνεται, και αποτίμηση των προοπτικών.

-Κατά γενική ομολογία το κλίμα σήμερα είναι αρκετά ευνοϊκό, όπως ήταν, σύμφωνα με όσα λέγονται, και το 1991 -92.

-Το ΝΑΤΟ και οι δυτικο-ευρωπαίοι επιθυμούν διακαώς την είσοδο τους στην Π.Γ.Δ.Μ. στο σύμφωνο και στη συνέχεια στην Ε.Ε. για τους δικούς τους γνωστούς λόγους. Η αντίδραση του Λαβρώφ - δεν μίλησε για FYROM αλλά για "ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ" - είναι ενδεικτική των προθέσεων των Δυτικών.

-Οι Σκοπιανοί επιθυμούν, σφόδρα, να λυθεί το ζήτημα γιατί πιστεύουν ότι η ένταξη τους σε ΝΑΤΟ και Ε.Ε. θα ανοίξει τον δρόμο της ανάπτυξης και επομένως είναι πιο διαλλακτικοί, γεγονός που διευκολύνει την Ελλάδα.

-Στην ηγεσία των δύο χωρών βρίσκονται δύο ηγέτες, νέοι ηλικιακά, με σύγχρονες αντιλήψεις και κυρίως απαλλαγμένοι από το βαρύ εθνικιστικό φορτίο των πολιτικών παρατάξεων, φορτίο που επηρέαζε, σε μεγάλο βαθμό, προηγούμενες ηγεσίες σε FYROM και Ελλάδα. Επιπλέον οι δύο ηγέτες, Τσίπρας και Ζάεφ, δεν φαίνεται να ενδίδουν στις πιέσεις του πολιτικού κόστους.

-Οι προοπτικές τώρα για τις δύο χώρες και την περιοχή γενικότερα είναι θετικές και ευοίωνες. Στην παγκόσμια ιστορία δεν υπήρξε ποτέ διευθέτηση, σε καιρό ειρήνης, επιβλαβής και καταστροφική, για κανένα από τους λαούς που έρχονται σε συμφωνία. Το γεγονός ότι και στις δύο χώρες αντιδρούν, διαρκώς, οι ακραίες λαϊκίστικες συντηρητικές εκφράσεις επιβεβαιώνει, την άποψη ότι η συμφωνία είναι επωφελής για τους δύο λαούς, γιατί κυρίως εμπεδώνει το αίσθημα της ειρηνικής συνύπαρξης. Όμως αντιδρούν και άλλοι που δεν ταυτίζονται με ακραίες λογικές και πολιτικές. Αυτοί δεν είναι παρά τα θύματα της αντιπολιτευτικής τύφλωσης, του πολιτικού καιροσκοπισμού και της δειλίας.

-Με τη συνθήκη πολλαπλασιάζονται οι δυνατότητες οικονομικών, εμπορικών και παραγωγικών συνεργασιών.

-Εγκαταλείπονται οι λογικές του αλυτρωτισμού και διευθετούνται τα ζητήματα της γλώσσας των γειτόνων και της υπηκοότητας.

-Κατοχυρώνεται το κεφάλαιο της πολιτισμικής και ιστορικής ταυτότητας για κάθε λαό και εκλείπουν οι κίνδυνοι αμφισβήτησης της εθνικής κυριαρχίας.

-Το κυριότερο όμως είναι ότι, καθώς τα προβλήματα της Ελλάδας έχουν να κάνουν με τους εξ Ανατολών γείτονες, ενισχύεται η χώρα μας, γιατί με τη συμφωνία των Πρεσπών αποτρέπεται η δημιουργία ενός απειλητικού και πιεστικού ισλαμικού τόξου, με τις ευλογίες της Τουρκίας, εξέλιξη η οποία θα αποθαρρύνει και τους γείτονες Αλβανούς σχετικά με την εκδήλωση αλυτρωτικών διαθέσεων.

- Ο αγνός πατριωτισμός δεν είναι δηλώσεις είναι στάση ζωής, ένδειξη τιμιότητας και σεβασμού των γειτόνων και των άλλων λαών. Κάποιοι δέσμιοι του πόθου για την εξουσία, αγνοούν ότι για τα εθνικά θέματα οφείλουν να πολιτευθούν με θέσεις με ξεκάθαρες τοποθετήσεις κι όχι με τη θολούρα και τη συνθηματολογική τακτική. Η ΝΔ , με τον σημαντικό θεσμικό της ρόλο, ως αξιωματική αντιπολίτευση, ποια θέση έχει; Οφείλει να τοποθετηθεί ξεκάθαρα. Το οφείλει στους υποστηρικτές της πρωτίστως και σ' όλους τους Ελληνες.

-Η διγλωσσία και κυρίως οι αοριστίες, ως αποτέλεσμα της αντιπολιτευτικής αχρωματοψίας δηλώνουν την ανυπαρξία, λόγου και επιχειρημάτων και σοβαρό έλλειμμα δυνατότητας και ικανότητας για τη διεκδίκηση πρωταγωνιστικού εκτελεστικού ρόλου, στο πλαίσιο της εθνικής πολιτικής σκηνής.

-Το πιο αστείο από τα επιχειρήματα των αντιδρώντων, επιχείρημα που κινείται στις παρυφές της ευήθειας, είναι αυτό που αναφέρεται στην αμφισβήτηση των συνόρων μας από τους αυριανούς "βόρειους Μακεδόνες"! Είναι δυνατόν να κινδυνεύεις από μια χώρα με ελαχιστότατη στρατιωτική ισχύ και ισχνότατο Α.Ε.Π.; Αιδώς....

Και γιατί, λοιπόν, εδώ και ογδόντα χρόνια, που απ' όλους σχεδόν λέγονται Μακεδόνες δεν οργάνωσαν καμία εκστρατεία; (!)

Αλήθεια αυτοί που επισκέπτονταν τα Σκόπια τα προηγούμενα χρόνια ένιωθαν περισσότερο Πατριώτες, όταν έφταναν στο αεροδρόμιο που είχε το όνομα του Μεγάλου Αλεξάνδρου ή όταν διέσχιζαν τη λεωφόρο του Μ. Αλεξάνδρου ή έβλεπαν τον ήλιο της Βεργίνας και τον ανδριάντα του Βασιλιά των Μακεδόνων;

Σήμερα, που, στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για τη συμφωνία, όλα αυτά δεν υπάρχουν, ούτε ως ονόματα ούτε ως σύμβολα οι επισκέπτες Ελληνες "βαρυγκομούν" γιατί δεν βλέπουν τον έφιππο Μακεδόνα βασιλιά και τον ήλιο της Βεργίνας...

Ολοι κρίνονται από τις θέσεις τους και την τόλμη τους. Οι κορώνες και η σιωπή χαρακτηρίζουν τους δειλούς.

"Η πλάνη δεν είναι τύφλωση, είναι ανανδρία" (Νίτσε).

Συνεχίζοντας την περιήγηση στο Periodista.gr, αποδέχεστε τη χρήση Cookies Αποδοχή